Trong xã hội Việt Nam, dân cư tụ hội thành làng
xã ở nơi đồng ruộng và phường, hội ở nơi thành thị. Làng và phường
đã ra đời ngay từ những buổi đầu trứng nước của dân tộc. Dần dà, các tổ chức
này ngày càng ổn định và chặt chẽ hơn.
Trên cơ sở đồng lòng nhất trí, ở làng có luật
của làng, gọi là hương ước, thợ thủ công ở các xóm nghề, phố nghề thì có
phường ước.
Tinh thần then chốt của những hương ước, phường ước
xuất phát từ thuần phong mỹ tục của làng, phường, là những cụ thể hoá phong phú
sinh động nằm trong khuôn khổ của luật pháp quốc gia.
Bảo tàng Hán - Nôm ở Hà Nội và ở các địa phương hiện
còn lưu giữ hàng vạn bản hương ước, phường ước như vậy.